Proċeduri tal-Insolvenza
Insolvency Proceedings / Proċeduri tal-Insolvenza
X'inhuma l-proċeduri ewlenin ta' insolvenza għal-likwidazzjoni volontarja u obbligatorja?
Kompromess jew arranġament bejn il-kumpanija u l-kredituri tagħha;
Stralċ volontarju mill-kredituri;
Xoljiment u stralċ mill-Qorti.
Kumpannija tista' tiġi xolta volontarjament, iżda tista' wkoll tiġi xolta b'ordni tal-Qorti. (‘Xoljiment’ taħt il-liġi Maltija tirreferi għad-deċiżjoni li jinbeda l-proċess ta’ likwidazzjoni, li konsegwentament jiġi segwit minn stralċ).
Stralċ volontarju jseħħ meta l-azzjonisti tal-kumpanija jiddeċiedu li jxolju kumpannija li, fil-fehma tad-diretturi, hija solventi. Dan jissejjaħ stralċ volontarju tal-membri. Madankollu, l-azzjonisti ta' kumpanija jistgħu wkoll jiddeċiedu li jxolju l-kumpanija f'każijiet fejn id-diretturi tal-kumpanija ma jiċċertifikawx li l-kumpanija hija solventi. F'dan il-każ l-istralċ isir taħt il-kontroll ta' likwidatur maħtur mill-kredituri tal-kumpanija. Xoljiment volontarju fid-dawl tal-insolvenza tal-kumpanija għalhekk jista’ biss jieħu l-forma ta’ stralċ volontarju tal-kredituri wara d-deċiżjoni tal-kumpanija li tiġi xolta.
Xoljiment u stralċ konsegwenzjali jistgħu jsiru wkoll b'ordni u taħt il-kontroll tal-qorti. Kumpanija tista’ tiġi xolta u stralċjata mill-qorti għal numru ta’ raġunijiet, bl-aktar komuni tkun dik li l-kumpanija ma tkunx tista’ tħallas id-djun tagħha u għalhekk tkun insolventi. Il-forom kollha ta’ likwidazzjoni għandhom l-istess għan, dak li jikkonkludu l-operat tal-kumpanija, li jiġu likwidati l-assi tagħha u li jiġu stabbiliti l-obbligazzjonijiet tagħha meta jkun possibbli. Fil-każijiet kollha jinħatar likwidatur. Madankollu, hemm differenzi proċedurali skont jekk l-istralċ inbediex volontarjament jew jekk kienx impost b’mod obbligatorju.
Il-kriterji deċiżivi għal-liema forma ta' xoljiment u stralċ għandha tiġi adottata, jiddependi fuq is-solvenza tal-kumpanija. Fil-każ ta' stralċ volontarju, il-likwidatur ikollu biżżejjed assi tal-kumpanija biex iħallas id-djun kollha tal-kumpanija, u kwalunkwe eċċess jitqassam pro rata fost l-azzjonisti skond l-ishma tagħhom.
Jekk, min-naħa l-oħra, fil-każ ta’ stralċ tal-kredituri jew ta’ xoljiment u stralċ mill-qorti għal raġunijiet ta’ insolvenza, l-assi tal-kumpanija ma jkunux biżżejjed biex jissodisfaw id-djun kollha tal-kumpanija, l-assi jitqassmu fuq il-prinċipju tal-pari passu skont is-sigurtà u l-klassifikazzjoni li jgawdi kull kreditur f’termini ta’ diversi liġijiet fi ħdan is-sistema legali Maltija.
Xoljiment u Istralċ
Stralċ Volontarju mill-Membri
L-istralċ volontarju mill-membri jseħħ wara li tiġi mgħoddija riżoluzzjoni straordinarja mill-membri biex il-kumpanija titpoġġa f’xoljiment. Ix-xoljiment, iġifieri d-deċiżjoni tal-kumpanija li tibda l-proċess ta’ likwidazzjoni, jagħti bidu għall-istralċ tal-kumpanija. Fi stralċ volontarju mill-membri, il-likwidazzjoni ssir taħt il-kontroll ta’ likwidatur maħtur mill-azzjonisti, u ssir biss f’każijiet fejn il-kumpanija tkun solventi. Għal likwidazzjonijiet insolventi, hemm regoli proċedurali speċifiċi li jridu jiġu segwiti, inklużi regoli dwar il-ħatra tal-likwidatur mill-kredituri.
Dikjarazzjoni tas-Solvenza
Fil-każ ta’ stralċ volontarju mill-membri, Dikjarazzjoni ta’ Solvenza (Formola B2), iffirmata mill-maġġoranza tad-diretturi, għandha tiġi ppreżentata lir-Reġistru tan-Negozju ta’ Malta. Din id-Dikjarazzjoni tas-Solvenza hija dikjarazzjoni importanti ħafna li fiha l-maġġoranza tad-diretturi jiddikjaraw li għamlu inkjesta sħiħa dwar l-istat tal-kumpanija, u li huma tal-opinjoni li l-kumpanija se tkun tista’ tħallas l-obbligazzjonijiet kollha tagħha fil-perjodu speċifikat fid-dikjarazzjoni, iżda mhux aktar minn 12-il xahar (Art 268 (1) tal-Att dwar il-Kumpaniji). Din id-dikjarazzjoni m'għandhiex tkun ippreżentata aktar minn xahar qabel ir-riżoluzzjoni meħuda biex il-kumpanija tiġi xolta, u għandha tiġi ppreżentata lir-Reġistru tan-Negozju ta’ Malta flimkien mal-Avviż ta' Xoljiment (Formola B1). Id-Dikjarazzjoni tas-Solvenza għandu jkun fiha wkoll dikjarazzjoni tal-assi u l-obbligazzjonijiet tal-kumpanija sa data li mhux qabel id-data tad-dikjarazzjoni b'aktar minn 3 xhur (Art 268 (2) tal-Att dwar il-Kumpaniji).
Dikjarazzjoni tas-Solvenza – Ebda Raġunijiet Raġjonevoli għall-Opinjoni
Il-liġi għandha salvagwardji mmirati biex jiżguraw li d-dikjarazzjoni tas-solvenza ssir in bona fede u tingħata l-importanza dovuta tagħha. Fil-fatt, jekk l-istralċ jibda bħala stralċ solventi permezz tal-ħatra ta’ likwidatur mill-kumpanija skont l-opinjoni tad-diretturi li l-kumpanija hija solventi, u aktar tard jirriżulta li l-obbligazzjonijiet tal-kumpanija mhux se jiġu riżolti fil-perjodu msemmi fid-dikjarazzjoni ta’ solvenza, allura jista’ jiġi preżunt, sa kemm-il darba ma jiġix ippruvat il-kuntrarju, li d-diretturi ma kellhomx bażi raġonevoli għal dik l-opinjoni. Fi kliem ieħor, ikun preżunt li d-dikjarazzjoni saret ħażin u att bħal dan jitqies li huwa reat kriminali punibbli sa 3 snin priġunerija u multa sa €46,587.47 (Art 268 (4) tal-Att dwar il-Kumpaniji).
Proċedura fil-każ ta' Solvent Winding Up
L-ewwel pass effettiv fi stralċ volontarju huwa l-ħatra ta’ likwidatur. Kumpanija tista’ tiġi xolta b’riżoluzzjoni straordinarja, u dik l-istess riżoluzzjoni tista’ taħtar il-likwidatur (Art. 270 tal-Att dwar il-Kumpaniji). Il-ħatra ta' likwidatur mill-kumpanija hija possibbli biss jekk id-diretturi jippreżentaw dikjarazzjoni ta' solvenza. Inkella, il-likwidatur jista’ jinħatar jew permezz ta’ laqgħa tal-kredituri fi stralċ volontarju tal-kredituri (Art. 279 (1) tal-Att dwar il-Kumpaniji), jew mill-qorti (Qorti Ċivili (Sezzjoni Kummerċjali)). Ladarba l-likwidatur jinħatar, għandu jinnotifika l-aċċettazzjoni tiegħu lir-Reġistru tan-Negozju ta’ Malta (Formola L1).
Il-Likwidatur
Wara deċiżjoni għax-xoljiment u l-istralċ ta' kumpannija, is-setgħat tad-diretturi jiġu trasferiti fuq il-likwidatur, li jieħu l-kontroll tal-kumpanija kollha u r-rappreżentanza tagħha bil-ħsieb li jsir l-istralċ tagħha. Matul il-proċess tal-istralċ, il-mira ewlenija tal-kumpanija tkunli jiġu riżolti d-djun dovuti. Il-likwidatur jipproċedi biex ifassal lista eżawrjenti tal-assi u l-obbligazzjonijiet. Huwa għandu l-awtorità li jmexxi l-kumpanija għall-istralċ,u li jistabbilixxi jew jiddefendi kwalunkwe azzjoni jew proċeduri legali oħra f’isem il-kumpanija. Il-kompitu ewlieni ta’ likwidatur ikun li jillikwida l-assi tal-kumpanija, iħallas lill-kredituri wara li jqis il-klassifikazzjoni tagħhom fit-termini tal-liġi applikabbli, u jqassam kwalunkwe qligħ lill-azzjonisti skont is-sehem tagħhom.
Setgħat ta' Likwidatur
Fil-każ ta’ stralċ volontarju, bis-sanzjoni ta’ riżoluzzjoni straordinarja, il-likwidatur ikollu s-setgħa li (Art 288 tal-Att dwar il-Kumpaniji):
Iħallas lill-Kredituri skont il-klassifikazzjoni tagħhom fil-liġi;
Jilħaq kompromessi mal-Kredituri; u
Jagħmel sejħiet fuq il-kontributorji.
Meta l-likwidatur, fi kwalunkwe ħin matul il-proċess tal-Istralċ isir jaf li l-kumpanija ma tkunx tista’ tħallas id-djun tagħha fil-perjodu msemmi fid-dikjarazzjoni ta’ solvenza mid-Diretturi, huwa għandu jsejjaħ laqgħa tal-kredituri (Art 272 ( 1) tal-Att dwar il-Kumpaniji) u f'dan il-każ il-proċedura ssir dik ta' stralċ volontarju tal-kredituri.
Hekk kif il-kumpanija tkun stralċjata, il-likwidatur jagħti rendikont tal-proċess tal-istralċ u jfassal Skema ta’ Distribuzzjoni. Dawn il-kontijiet jiġu vverifikati u d-dokumenti kollha (il-kontijiet tal-istralċ, l-iskema tad-distribuzzjoni u r-rapport tal-awditur) jiġu ppreżentati fil-laqgħa ġenerali tal-kumpanija (Art 274 tal-Att dwar il-Kumpaniji).
Dawn imbagħad jintbagħtu lir-Reġistratur tal-Kumpaniji u jkun hemm perjodu ta’ 3 xhur mid-data tal-pubblikazzjoni fil-Gazzetta tal-Gvern jew fuq websajt miżmuma mir-Reġistratur (Art 401 (e) tal-Att l-dwar il-Kumpaniji) li l-formalitajiet biex il-kumpanjia tkun imħassra mir-reġistru tal-Kumpaniji jkunu saru kollha, biex il- -kredituri jressqu rikors quddiem il-Qorti Ċivili (Sezzjoni Kummerċjali) biex jiddiferixxu t-tħassir tal-kumpanija. Jekk ma titressaq l-ebda azzjoni bħal din, allura l-kumpanija titħassar mir-Reġistru. (Art 275 (1) tal-Att dwar il-Kumpaniji).
Jekk l-istralċ ma jiġix konkluż fi żmien 12-il xahar mid-data tax-xoljiment, il-likwidatur għandu jippreżenta dikjarazzjoni lir-Reġistratur tal-Kumpaniji li turi l-progress u l-pożizzjoni tal-proċeduri tal-istralċ (Art 273 tal-Att dwar il-Kumpaniji). Sussegwentement l-imsemmija dikjarazzjoni għandha tiġi ffirmata kull sitt xhur.
L-Istralċ
Istralċ Volontarju tal-Kredituri
Istralċ volontarju li fih ma tkunx saret Dikjarazzjoni tas-Solvenza għandu jitqies bħala proċedura ta’ insolvenza u jissejjaħ stralċ volontarju tal-kredituri (Art. 268(5) tal-Att dwar il-Kumpaniji). Wieħed għandu jiċċara li, minkejja li tissejjaħ ‘L-Istralċ Volontarju tal-Kredituri’, mhumiex il-kredituri li jibdew il-proċess ta’ stralċ. L-istralċ volontarju tal-kredituri jista’ jinbeda mill-azzjonisti permezz ta’ riżoluzzjoni tal-kumpanija (Art. 278 tal-Att dwar il-Kumpaniji), jew mil-likwidatur fi stralċ volontarju tal-membri jekk jirriżulta matul il-likwidazzjoni li il-kumpanija ma tkunx tista’ tħallas id-djun tagħha fil-perjodu ddikjarat fid-dikjarazzjoni tas-solvenza (Art. 272(1) tal-Att dwar il-Kumpaniji).
Fi stralċ volontarju tal-kredituri, huma l-kredituri li jinnominaw u jaħtru l-likwidatur. Madankollu, f’dawk il-każijiet fejn il-kredituri jonqsu milli jinnominaw likwidatur waqt il-laqgħa tal-kredituri li tissejjaħ għal dan l-għan, il-persuna nnominata mill-kumpanija għandha sservi bħala l-likwidatur (Art. 279(1) tal-Kumpaniji). Att). Jekk l-istralċjarju ma jiġix nominat la mill-kredituri u lanqas mill-kumpanija, applikazzjoni għall-ħatra ta’ stralċjarju għandha tiġi ppreżentata fil-qorti minn kwalunkwe direttur tal-kumpannija fi żmien 14-il jum, u l-ħatra ssir mill-Qorti (Art. 279). (2) tal-Att dwar il-Kumpaniji).
Bl-eċċezzjoni tal-ħatra ta’ likwidatur, il-proċedura fi stralċ volontarju tal-kredituri hija l-istess bħal dik ta’ stralċ volontarju tal-membri. Fil-każ ta’ stralċ volontarju tal-kredituri, il-kumpanija madankollu tkun insolventi, u għalhekk ma jkunx hemm biżżejjed assi biex jissodisfaw id-djun kollha. Dan iġib differenza oħra, jiġifieri l-klassifikazzjoni tal-kredituri. L-għan ewlieni tal-proċess ta' likwidazzjoni, irrilevanti mit-tip ta' proċedura ta' stralċ, huwa li jħallas id-dejn tal-kumpanija. Jekk ma jkunx hemm biżżejjed assi biex iħallsu d-djun kollha, kif inhu l-każ ta’ likwidazzjoni insolventi, allura d-djun jiġu klassifikati skond it-termini ta’ kwalunkwe preferenza mogħtija bil-liġi.
Hekk kif il-kumpanija tkun stralċjata, il-likwidatur jagħti rendikont tal-proċess tal-istralċ u jfassal skema ta’ distribuzzjoni. Dawn il-kontijiet għandhom jiġu vverifikati, u d-dokumenti kollha jitressqu quddiem il-laqgħa ġenerali tal-kumpanija u l-laqgħa tal-kredituri (Art. 274 tal-Att dwar il-Kumpaniji). Dawn id-dokumenti mbagħad jintbagħtu lir-Reġistratur tal-Kumpaniji u jkun hemm perjodu ta’ 3 xhur li fih il-kredituri jistgħu jressqu rikors quddiem il-Qorti Ċivili (Sezzjoni Kummerċjali) biex jiddiferixxu t-tħassir tal-kumpanija mir-Reġistru. (Art. 275(1) tal-Kumpannija). l-Att dwar il-Kumpaniji). Jekk ma titressaq l-ebda azzjoni bħal din, il-kumpanija titħassar.
Istralċ tal-Qorti
Azzjoni għax-xoljiment u l-istralċ ta' kumpanija tista' tiġi ppreżentata fil-qorti għal diversi raġunijiet, bħal fil-każ ta' insolvenza. Applikazzjoni għall-istralċ tal-qorti tista’ tiġi ppreżentata minn:
Il-kumpanija nnifisha, wara deċiżjoni tal-Laqgħa Ġenerali jew tal-Bord tad-Diretturi;
Azzjonist;
Kreditur/i;
Ir-Reġistratur tal-Kumpaniji;
Ir-Riċevitur Uffiċjali.
Kumpannija TISTA' tiġi xolta u stralċjata mill-Qorti:
Jekk tgħaddi riżoluzzjoni straordinarja għal xoljiment u konsegwentament stralċ mill-qorti (Art 214(1)(a) tal-Att dwar il-Kumpaniji);
Jekk in-negozju tal-kumpanija jiġi sospiż għal perjodu mhux interrott ta’ erbgħa u għoxrin xahar (Art 214(2)(a)(i) tal-Att dwar il-Kumpaniji);
Jekk il-kumpanija ma tistax tħallas id-djun tagħha (Art 214(2)(a)(ii) tal-Att dwar il-Kumpaniji).
Kumpannija GĦANDHA tiġi xolta u stralċjata jew volontarjament jew mill-Qorti:
a. Jekk ikun hemm inqas minn 2 membri għal aktar minn 6 xhur (ma japplikax għal kumpaniji b'membru wieħed);
b. Jekk ikun hemm inqas minn 2 diretturi f’każ ta’ kumpaniji pubbliċi jew 1 f’każ ta’ kumpaniji privati;
c. Jekk ikun hemm raġunijiet ta' gravità suffiċjenti;
d. Jekk il-perjodu fiss stabbilit għall-eżistenza tal-kumpanija, jeskadi.
Applikazzjoni skond terminu 1 t’hawn fuq tista’ ssir mill-kumpanija wara deċiżjoni tal-laqgħa ġenerali, jew mill-bord tad-Diretturi tagħha, jew minn xi detentur ta’ obbligazzjonijiet, kreditur/i, jew minn xi kontributur/i.
Applikazzjoni skont termini 2 sa 7 tista' ssir minn dak imsemmi hawn fuq u wkoll minn kull azzjonist jew direttur tal-kumpanija. Rikors skont 6 u 7 jista' jsir minn dak imsemmi hawn fuq kif ukoll mir-Reġistratur jekk ikun hekk neċessarju u fl-interess pubbliku.
Il-qorti tikkunsidra l-applikazzjoni, u fil-proċess, għandha tikkunsidra l-fehmiet tal-partijiet interessati kollha. Sadanittant, qabel ma tasal għal deċiżjoni jekk ixoljix il-kumpanija jew le, tista' taħtar amministratur provviżorju li jieħu f'idejh l-amministrazzjoni ġenerali tan-negozju tal-kumpanija, jissorvelja u jippreserva l-assi tal-kumpanija u jipprevjeni lil xi ħadd milli jieħu kwalunkwe vantaġġ inġust. Il-qorti għandha wkoll l-awtorità, qabel ma tiddeċiedi jekk ixxoljix il-kumpanija jew le, li tissospendi kwalunkwe proċedura kontra l-kumpanija (Art 220 tal-Att dwar il-Kumpaniji). Meta l-kumpanija tkun insolventi, id-diretturi għandhom obbligu lejn il-kredituri. Kwalunkwe preġudizzju għad-drittijiet tagħhom jista' jwassal għal konsegwenzi serji, inkluża responsabbiltà personali, multi u f'każijiet fejn ikun hemm frodi intenzjonata, anke priġunerija. Għalhekk, fil-qosor matul il-proċess tal-istralċ, il-qorti se:
Tikkunsidra kwalunkwe motiv preliminari;
Tippermetti lill-partijiet iġibu evidenza skont l-applikazzjoni tagħhom;
Tippermetti lid-diretturi, segretarju tal-kumpanija, kontributorji, jew kredituri jagħmlu sottomissjonijiet fuq talba tagħhom;
Tħalli l-avukati jagħmlu sottomissjonijiet finali;
Tiddeċiedi l-każ;
Taħtar likwidatur;
Taħtar seduti biex isegwu l-proċedura tal-istralċ;
Tapprova l-iskema tad-distribuzzjoni, jekk ikun hemm;
Teħles lill-likwidatur mill-ħatra tiegħu hekk kif il-qorti tkun sodisfatta li lesta l-inkarigu tiegħu;
Tordna lir-Reġistratur iħassar l-isem tal-kumpanija mir-Reġistru.
Wara ordni mill-qorti għax-xoljiment tal-kumpanija, is-setgħat tad-diretturi jieqfu u r-rappreżentanza tal-kumpanija tkun vestita biss fil-likwidatur (Art. 295 tal-Att dwar il-Kumpaniji).
Obbligi
L-Obbligi tad-Diretturi waqt Insolvenza jew fil-probabbiltà ta' Insolvenza
Meta kumpanija tiffaċċja diffikultajiet finanzjarji u tkun qed timxi lejn insolvenza, id-diretturi ma jistgħux jibqgħu passivi u jittamaw għall-aħjar, peress li dan jista’ jirriżulta f’responsabbiltà personali, pieni amministrattivi u possibbilment iwassal għal pretensjonijiet ta’ frodi, multi u priġunerija.
L-Att dwar il-Kumpanniji huwa l-istrument legali li jiddetermina r-responsabbiltà tad-diretturi għal dmirijiet relatati mal-insolvenza. Ċerti dmirijiet fiduċjarji iżda jistgħu saħansitra jinstabu fl-artikoli tal-Kodiċi Ċivili.
Obbligu ta’ Insolvenza
L-Artikolu 329A tal-Att dwar il-Kumpaniji jipprovdi li meta d-diretturi jsiru konxji li l-kumpanija ma tkunx tista’ tħallas id-djun tagħha, jew li hemm il-probabiltà imminenti li x’aktarx ma tkunx tista’ tħallas id-djun tagħha, għandhom isejħu laqgħa ġenerali tal-kumpanija biex tirrevedi l-pożizzjoni tal-kumpanija u biex jiddeterminaw il-passi li jmiss jittieħdu. Dawn il-passi li jmiss normalment jinvolvu jew ix-xoljiment tal-kumpanija jew xi forma ta' ristrutturar.
Preferenza Frawdolenti
Skont l-Att dwar il-Kumpaniji, kull att li jneħħi l-propjetà jew id-drittijiet tal-kumpanija li jsir fi żmien 6 xhur qabel ix-xoljiment tal-kumpanija, għandu jitqies bħala preferenza frawdolenti kontra l-kredituri tagħha jekk isir b’mod b’xejn jew b’valur baxx jew jekk tingħata preferenza lil xi kreditur. Persuna li tibbenefika minn tali dispożizzjoni għandha tkun responsabbli personalment skont l-Att dwar il-Kumpaniji (Art 303 tal-Att dwar il-Kumpanniji).
Obbligu li jinżammu r-rekords tal-kontijiet kif suppost
Ir- responsabbiltà taqa’ fuq id-diretturi f’każ fejn ir-rekords tal-kontijiet xierqa ma jinżammux mill-kumpanija insolventi (Art. 314 tal-Att dwar il-Kumpaniji). Dan f’każ meta kumpanija tiġi xolta, u jekk jintwera li:
Reġistri tal-kontijiet xierqa ma nżammux mill-kumpanija matul il-perjodu ta’ sentejn immedjatament qabel ix-xoljiment, jew fil-perjodu bejn ir-reġistrazzjoni tal-kumpanija u x-xoljiment, liema minnhom ikun l-iqsar; u
Il-kumpanija, fil-mument tax-xoljiment tagħha, ma setgħetx tħallas id-djun tagħha. Kull uffiċjal tal-kumpannija li jkun naqas fil-kariga tiegħu, sakemm ma jurix li aġixxa b'mod diliġenti u li fiċ-ċirkostanzi li fihom in-negozju tal-kumpanija kien imwettaq, in-nuqqas kien skużabbli, ikun ħati ta' reat u suġġett għall-piena ta’ multa ta' mhux aktar minn €46,587.47 jew priġunerija għal żmien ta' mhux aktar minn 3 snin, jew kemm għall-multa kif ukoll priġunerija.
Kummerċ Frawdolenti
Il-kummerċ frawdolenti jista’ jiġi definit bħala t-twettiq ta’ kwalunkwe negozju tal-kumpanija bl-intenzjoni li jiġu frodati:
kredituri tal-kumpanija; jew
kredituri ta' kull persuna oħra; jew
għal kwalunkwe skop frawdolenti.
Id-diretturi ta' kumpanija jistgħu jinżammu responsabbli għal kummerċ frawdolenti (Art. 315 tal-Att dwar il-kumpaniji) jekk xi negozju tal-kumpanija jkun sar bil-ħsieb li jiffroda lill-kredituri. Waħda mill-prekundizzjonijiet biex tinħoloq ir-responsabbiltà hija l-għarfien tad-diretturi li kienu partijiet fit-twettiq tan-negozju bl-intenzjoni li jqarrqu lill-kredituri. Jekk il-qorti tkun sodisfatta b'dik l-imġieba frawdolenti, tista' tordna li d-diretturi jkunu personalment responsabbli għad-djun jew għal xi obbligi oħra tal-kumpanija, kif tordna l-qorti.
Sabiex tali att jiġi kklassifikat bħala att frawdolenti, irid ikun sar qabel ix-xoljiment tal-kumpanija. Talba li sar kummerċ frawdolenti tista’ titressaq quddiem il-qorti matul il-proċedura tal-istralċ, kemm jekk tali proċedura hija stralċ volontarju tal-membri jew tal-kredituri, jew stralċ mill-qorti.
Applikazzjoni għal kummerċ frawdolenti tista' tiġi ppreżentata minn:
Riċevitur Uffiċjali;
Likwidatur; jew
Kwalunkwe kreditur jew kontributur tal-kumpanija.
Kummerċ Ħażin
Azzjoni kontra kummerċ ħażin tista' tiġi skattata fuq il-bażi tal-Artikolu 316 tal-Att dwar il-Kumpaniji. Dan japplika kemm għad-diretturi kif ukoll għal shadow directors, li huma persuni li kienu jieħdu r-rwol u jaqdu l-funzjonijiet attribwibbli lil direttur, mingħajr ma jkunu ġew maħtura formalment bħala diretturi. Talbiet skont din id-dispożizzjoni jġibu responsabbiltà personali tad-diretturi li jagħmlu ħlas lejn l-assi tal-kumpanija ta’ kontribuzzjoni fl-ammont li l-qorti tista’ tordna.
Ir-responsabbiltà taħt din id-dispożizzjoni tinħoloq meta kumpanija tkun ġiet xolta u tkun insolventi, u jidher li d-direttur/i (i) kienu jafu, jew (ii) kellhom ikunu jafu, qabel ix-xoljiment tal-kumpanija li ma kien hemm l-ebda prospett raġonevoli li l-kumpanija tevita li tiġi xolta minħabba l-insolvenza tagħha.
Azzjoni fil-konfront ta’ kummerċ ħażin tista' tinbeda biss mil-likwidatur tal-kumpanija, u għalhekk b'implikazzjoni tista' titressaq biss matul il-proċess ta' stralċ.
Konsiderazzjoni tal-aħħar li ssir rilevanti fid-dawl tal-kliem ta’ dan l-artikolu hija t-terminu “li kellu jkun jaf”. Il-liġi tispeċifika li l-fatti li direttur ta’ kumpanija għandu jkun jaf jew jaċċerta, il-konklużjonijiet li għandu jasal u l-passi li għandu jieħu, huma dawk li jkunu magħrufa jew aċċertati, jew milħuqa jew meħuda, minn persuna raġonevolment diliġenti li għandha kemm:
l-għarfien, il-ħila u l-esperjenza li jistgħu jkunu raġonevolment mistennija minn persuna li twettaq l-istess funzjonijiet bħal dawk imwettqa minn jew fdati lil dak id-direttur fir-rigward tal-kumpanija; u
l-għarfien, ħila u esperjenza li d-direttur fil-fatt għandu.
Reati oħra
L-Artikolu 309 tal-Att dwar il-Kumpaniji, matul il-proċedura tal-istralċ, jipprovdi għal ċerti reati minn uffiċjali tal-kumpanija (għalhekk id-diretturi huma inklużi). Eżempju, dawn l-uffiċjali jistgħu jinżammu responsabbli talli ma żvelawx lil-likwidatur l-assi kollha tal-kumpanija u li ma kkunsinnawx il-kontijiet u r-rekords lil-likwidatur. Diretturi ta' kumpanija jistgħu wkoll jinstabu ħatja li wettqu frodi jew b'antiċipazzjoni ta' xoljiment jew waqt l-istralċ innifsu. Kull persuna li tinstab ħatja ta' xi wieħed minn dawn ir-reati tista' teħel, multa ta' mhux aktar minn €232,937.34 jew priġunerija għal żmien ta' mhux aktar minn 5 snin, jew kemm dik il-multa kif ukoll il-priġunerija.
Klassifikazzjoni ta' Kredituri
Meta kumpanija tkun insolventi, il-likwidatur għandu jqassam l-assi tal-kumpanija b'mod pro rata fost il-kredituri tagħha. Dan huwa magħruf bħala l-prinċipju pari passu (Art. 287 tal-Att dwar il-Kumpaniji). Dan il-kunċett huwa soġġett għal diversi eċċezzjonijiet, bħal meta jkun hemm kredituri garantiti li legalment igawdu preferenza fuq kredituri oħra. Il-proċess kollu jissejjaħ il-Klassifikazzjoni tal-Kredituri. Il-likwidatur ma jaffaċċja l-ebda ħidma faċli meta jiġi biex jistabbilixxi tali klassifikazzjoni ta’ kredituri peress li l-liġijiet li jagħtu preferenza lil kreditur fuq ieħor, anke jekk it-tnejn igawdu minn dritt ta’ preferenza, huma mifruxa f’diversi kapitoli tal-liġi Maltija. M'hemm l-ebda leġiżlazzjoni waħda li telenka l-kawżi tal-preferenza u kif dawn għandhom jiġu kklassifikati. Il-likwidaturi jgawdu mill-gwida addizzjonali ġejja minn sentenzi tal-qorti li jitfgħu xi ftit dawl fuq dawn il-preferenzi u kif għandhom jiġu kklassifikati. Anke jekk is-sistema tagħna ma timxix mal-prinċipju tal-preċedent li jorbot, id-deċiżjonijiet tal-Qrati Superjuri għandhom ikunu milqugħa għall-inqas mill-Qrati Inferjuri. Hawn qed nagħtu ħarsa kif ċerti preferenzi x'aktarx li jkunu ttrattati.
Fir-rigward ta’ talbiet mill-impjegati, bħal talbiet għal salarji, ħlas għal vaganzi jew kontribuzzjonijiet tal-pensjoni, dawn jiġu ttrattati bi preferenza fuq talbiet oħra. Din ir-regola toħroġ mill-Artikolu 20 tal-Att dwar l-Impjiegi u r-Relazzjonijiet Industrijali, Kapitolu 452 tal-Liġijiet ta’ Malta, li jipprovdi li talba minn kull impjegat għandha tikkostitwixxi talba privileġġata fuq l-assi ta’ min iħaddem u għandha titħallas bi preferenza għall-oħrajn kollha. Talbiet li jikklassifikaw ogħla huma normalment dawk elenkati hawn taħt. Madankollu, hija l-qorti li tiddeċiedi fid-dawl tal-fatt li fil-klassifikazzjoni ta’ tali djun il-kliem tal-liġi jagħti ċertu marġni lill-qorti biex tistabbilixxi l-ordni ta’ prijorità.
sspejjeż li għandhom jitħallsu jew li jkunu saru mir-Riċevitur Uffiċjali jew mill-likwidatur fil-preservazzjoni, ir-realizzazzjoni jew il-ġbir ta’ xi wieħed mill-assi tal-kumpanija;
kull spiża oħra li tkun saret jew ħlasijiet magħmula mir-Riċevitur Uffiċjali jew taħt l-awtorità tiegħu, inklużi dawk li saru jew li saru fit-twettiq tan-negozju tal-kumpannija;
ir-remunerazzjoni tal-amministratur provviżorju, jekk ikun hemm;
kwalunkwe ħlas meħtieġ mill-kontrollur speċjali fil-kors tal-kariga tiegħu skont l-Artikoli 329A u 329B tal-Att dwar il-Kumpanniji;
ir-remunerazzjoni tal-kontrollur speċjali;
l-ispejjeż tar-rikorrent u ta' kull persuna li tidher fuq ir-rikors u li l-ispejjeż tagħha huma permessi mill-qorti;
ir-remunerazzjoni tal-maniġer speċjali, jekk ikun hemm;
kull ammont pagabbli lill-persuna impjegata jew awtorizzata biex tassisti fit-tħejjija ta' rendikont tal-operat jew tal-kontijiet;
kwalunkwe kunsiderazzjoni magħmula b'ordni tal-qorti, għall-ispejjeż fuq l-applikazzjoni għall-ħelsien mill-obbligu li tiġi ppreżentata dikjarazzjoni tal-operat, jew għal estensjoni taż-żmien biex tiġi sottomessa tali dikjarazzjoni;
kull ħlas meħtieġ mill-likwidatur fil-kors tal-amministrazzjoni tiegħu, inkluż kull spiża mġarrba minn membri tal-kumitat tal-likwidazzjoni jew ir-rappreżentanti tagħhom u kif permess mill-likwidatur;
ir-rimunerazzjoni ta' kull persuna impjegata mill-istralċjarju biex twettaq xi servizzi għall-kumpanija, kif meħtieġ jew awtorizzat mid-dispożizzjonijiet tal-Att dwar il-Kumpaniji;
ir-remunerazzjoni tar-Riċevitur Uffiċjali u tal-likwidatur;
kull finanzjament ġdid mogħti lill-kumpanija għall-fini ta’ proċedura ta’ rkupru skont l-artikoli 329A u 329B tal-Att dwar il-Kumpanniji.
Il-klassifikazzjoni ta' kredituri oħra tibqa' kif stabbilita fid-diversi liġijiet applikabbli.
Dikjarazzjoni
Dan id-dokument m’għandux jittieħed fis-sens li qiegħed jagħti parir legali, finanzjarju jew kwalunkwe parir ieħor. Fittex dejjem parir xieraq mingħand professjonisti akkreditati. Tista’ wkoll tkellem l-uffiċċju tasServizz ta' Insolvenza u ta’ Riċevitur għal aktar informazzjoni kif meħtieġ jew għal kwalunkwe kjarifika.